SieuDinh.comSiêu Đỉnh
Thử thách trí nhớ vui cho cả nhà

Thử thách nhớ khay đồ vật: bày khay, phủ khăn, đoán món biến mất cho cả nhà

Cách làm thử thách nhớ khay đồ vật tại nhà: chọn đồ, số món theo tuổi, biến thể dễ và khó, an toàn đồ nhỏ với trẻ, luật vui không ai bị so sánh.

Wooden tray on a woven mat in a Vietnamese living room, a grandmother lifting a cotton cloth off spoons, a comb and a lime while two children lean in, seen from above

Thử thách nhớ khay đồ vật rất đơn giản: một người bày vài món đồ quen thuộc lên khay, cả nhà nhìn trong một khoảng ngắn, rồi khay được phủ khăn và mọi người kể lại những gì vừa thấy. Ở lượt sau, người bày lén lấy đi một món, mở khăn ra và hỏi: món nào vừa biến mất? Chỉ cần một cái khay, một chiếc khăn và đồ có sẵn trong bếp là làm được ngay tối nay.

Bài này đi từ lượt đầu tiên đến các biến thể khó, kèm cách chọn đồ cho từng lứa tuổi, chuyện an toàn khi nhà có trẻ nhỏ và cách giữ không khí vui để không ai thấy mình bị đem ra so. Mục tiêu không phải tìm ra người nhớ giỏi nhất nhà, mà là mười lăm phút cả nhà chụm đầu vào cùng một chiếc khay.

Thử thách nhớ khay đồ vật là gì và cần chuẩn bị gì

Gọi là thử thách cho có không khí, thực chất đây là một bài nhìn kỹ rồi nhớ lại. Người bày khay chọn từ năm đến mười lăm món, đặt rời nhau để không món nào che món nào. Những người còn lại được nhìn trong một khoảng thời gian thống nhất trước, thường là từ nửa phút đến một phút, rồi khăn phủ xuống. Từ đây có hai kiểu hỏi: kể tên càng nhiều món càng tốt, hoặc đoán món đã bị lấy đi.

Đồ chuẩn bị gần như không tốn gì. Một cái khay hoặc mâm nhôm, mặt thớt gỗ, nắp hộp bánh to đều dùng được. Khăn phủ nên là khăn vải dày hoặc khăn tắm gấp đôi để không nhìn xuyên qua. Đồ bày lấy ngay trong nhà: cái thìa, quả chanh, chiếc lược, cuộn chỉ, cái kẹp phơi đồ, củ tỏi, cái chìa khoá cũ. Nên có thêm một chiếc đồng hồ hoặc ai đó đếm thầm thời gian, để lượt nào cũng công bằng như nhau.

Chỗ ngồi cũng đáng nghĩ một chút. Khay đặt giữa, mọi người ngồi vòng quanh ở khoảng cách nhìn rõ, ánh sáng đủ để không món nào bị bóng che. Trẻ thấp hơn thì cho ngồi lên gối hoặc đứng cạnh, đừng để con phải nhón chân nhìn qua vai người lớn. Người bày khay đổi vai sau mỗi lượt, để ai cũng được làm người bí mật lấy đồ, vai mà trẻ con thường thích nhất.

Cách làm lượt đầu tiên, từng bước

Lượt đầu nên dễ hơn mức bạn nghĩ. Khi ai cũng trả lời được, cả nhà sẽ muốn làm thêm lượt nữa; khi lượt đầu quá khó, trẻ nhỏ thường bỏ đi sau vài phút.

  1. Bày khay kín đáo. Người bày mang khay ra chỗ khác để xếp, phủ khăn sẵn rồi mới mang vào. Lượt đầu chỉ năm hoặc sáu món, mỗi món một loại khác hẳn nhau.
  2. Thống nhất luật trước khi mở khăn. Nhìn bao lâu, có được chạm vào đồ không, trả lời bằng miệng hay viết ra giấy. Nói rõ từ đầu để không ai thấy bị thiệt giữa chừng.
  3. Mở khăn và đếm giờ. Người bày đếm to năm giây cuối để mọi người biết sắp hết. Trong lúc nhìn, không ai nói tên món ra thành tiếng, vì nói ra là nhắc bài cho người khác.
  4. Phủ khăn, kể lại. Mỗi người lần lượt kể một món, vòng quanh cho đến khi không ai nghĩ ra thêm. Cách kể vòng này giúp người ít nói vẫn có lượt, thay vì người nhanh miệng nói hết.
  5. Mở khăn đối chiếu. Cả nhà cùng nhìn lại khay, chỉ vào món chưa ai nhắc tới. Đây thường là lúc vui nhất, vì món bị quên hay là món nằm ngay giữa, to nhất.
  6. Lượt hai: món biến mất. Mọi người nhắm mắt hoặc quay lưng, người bày lấy đi một món, giấu vào túi. Mở mắt, nhìn khay và đoán. Ai đoán ra thì lên làm người bày lượt tiếp.

Từ lượt thứ ba trở đi, bạn có thể thêm một món, rút ngắn thời gian nhìn đi vài giây, hoặc lấy đi hai món một lúc. Mỗi lần chỉ đổi một thứ, để người chơi kịp quen với độ khó mới.

Chọn đồ bày khay: món dễ nhớ và món dễ gây nhầm

Độ khó của khay nằm ở cách chọn đồ nhiều hơn ở số lượng. Mười món khác hẳn nhau có khi dễ hơn sáu món na ná nhau. Bảng dưới gợi ý cách phối đồ theo mức.

MứcCách chọn đồVí dụ trong nhà
Rất dễMỗi món khác loại, khác màu, khác cỡquả chuối, cái cốc, chiếc dép, cuộn băng dính, cái lược
VừaCó hai, ba món cùng nhóm công dụngthìa, đũa, muôi nhỏ cùng nằm với cái kéo, quả quýt
KhóNhiều món cùng màu hoặc cùng chất liệunăm món đồ nhựa màu xanh khác nhau
Rất khóMón giống nhau chỉ khác một chi tiếtba cái nắp chai khác màu, hai chiếc chìa khoá khác răng
Khó kiểu khácThêm vị trí: hỏi món nào nằm cạnh món nàoxếp thành hai hàng, hỏi bên trái cái cốc là gì

Một mẹo nhỏ của nhiều gia đình là chọn đồ theo chủ đề: khay "nhà bếp", khay "góc học tập", khay "đồ của bà". Chủ đề làm khay dễ đoán hơn một chút, nhưng đổi lại mở ra chuyện để kể: chiếc kim băng này bà dùng để làm gì, cái tem thư cũ này ở đâu ra. Với ông bà và trẻ nhỏ, câu chuyện quanh món đồ nhiều khi còn đáng nhớ hơn chính thử thách.

An toàn đồ nhỏ khi nhà có trẻ dưới ba tuổi

Đồ nhỏ là mối nguy thật, không phải lo xa. Trẻ dưới ba tuổi hay cho đồ vào miệng, và khay đồ vật lại toàn món vừa tay. Đồng xu, hạt lạc, viên bi, nắp bút, cúc áo đều có thể gây hóc. Khi trong phòng có em bé, người lớn chọn đồ to hơn nắm tay của bé, hoặc làm thử thách ở bàn cao mà bé không với tới.

Hai thứ tuyệt đối không bày ra. Pin cúc áo (loại pin tròn dẹt trong đồng hồ, điều khiển) và nam châm nhỏ không nên có mặt trên khay, kể cả khi chỉ có trẻ lớn, vì sau đó em nhỏ hơn có thể nhặt được. Nếu nghi trẻ đã nuốt pin hay nam châm, đưa trẻ đi cấp cứu ngay chứ không chờ xem có triệu chứng không.

Một phép thử nhiều phụ huynh dùng. Món nào lọt qua lõi cuộn giấy vệ sinh thì coi là quá nhỏ với trẻ dưới ba tuổi. Đây là cách ước lượng nhanh trong nhà, không phải tiêu chuẩn đo đạc, nhưng đủ để loại bớt những món đáng lo.

Đồ sắc, đồ nóng, đồ có hoá chất để ngoài. Kéo, dao, kim khâu, bật lửa, lọ thuốc, chai nước tẩy rửa không phải đồ để bày, dù rất "đời thường". Muốn có món kim loại thì chọn chìa khoá cũ, cái thìa, cái nắp nồi nhỏ.

Dọn khay ngay sau khi xong. Khi mọi người đứng dậy, người bày đếm lại số món trên khay rồi mới cất. Một hạt nhỏ rơi xuống chiếu là thứ dễ lọt vào tay em bé nhất trong cả buổi.

Biến thể dễ cho trẻ nhỏ và người mới

Với trẻ ba, bốn tuổi hoặc người lần đầu làm, mục tiêu là được trả lời đúng nhiều lần. Những cách dưới đây hạ độ khó mà vẫn giữ được cảm giác bất ngờ khi mở khăn.

  • Ba món, nhìn lâu. Chỉ ba món thật khác nhau, nhìn thoải mái, sau đó lấy đi một món. Trẻ nhỏ thích nhất khoảnh khắc reo lên đúng tên món vừa mất.
  • Gọi tên trước khi phủ khăn. Cho trẻ chỉ vào từng món và nói tên to lên. Gọi tên thành tiếng giúp trẻ nhớ dễ hơn hẳn so với chỉ nhìn.
  • Đồ của chính trẻ. Bày chiếc dép của con, con thú bông, cái cốc quen. Đồ thân thuộc dễ nhớ và trẻ hào hứng khi thấy đồ của mình xuất hiện.
  • Đoán bằng tay. Thay vì kể tên, trẻ thò tay vào dưới khăn và sờ, đoán món đang chạm. Biến thể này đổi sang trí nhớ xúc giác, hợp với trẻ chưa nói nhiều.
  • Đổi chỗ thay vì lấy đi. Không món nào mất, chỉ hai món đổi chỗ cho nhau. Với trẻ nhỏ, nhận ra "cái thìa vừa chạy sang bên kia" là một niềm vui riêng.

Trẻ đoán sai thì người lớn mở khăn cho trẻ nhìn lại và hỏi "con thấy món nào lạ", thay vì nói "sai rồi". Lần sau, trẻ tự so với lần trước của chính mình: hôm qua nhớ được ba món, hôm nay thử bốn. Không cần ghi lại, không cần so với anh chị.

Biến thể khó cho trẻ lớn và người lớn

Khi cả nhà đã quen, khay mười món nhìn một phút trở nên dễ. Lúc đó, thay vì thêm món mãi, bạn có thể đổi kiểu câu hỏi để thử thách có thêm chiều mới.

  • Hỏi chi tiết. Sau khi phủ khăn, hỏi: quả chanh còn cuống không, cái lược màu gì, chiếc chìa khoá có móc không. Câu hỏi chi tiết khó hơn kể tên rất nhiều.
  • Xếp lại đúng chỗ. Đưa hết đồ ra ngoài, mỗi người cố đặt lại đúng vị trí cũ. Biến thể này nhắm vào trí nhớ vị trí chứ không phải tên món.
  • Lấy đi, rồi thêm vào. Người bày vừa bớt một món vừa thêm một món mới. Người đoán phải nói được cả món mất lẫn món lạ.
  • Nhìn ngắn, chờ lâu. Nhìn mười lăm giây, rồi cả nhà nói chuyện khác năm phút mới hỏi. Khoảng chờ ở giữa làm nhiều món rơi khỏi đầu, và đó chính là phần thú vị.
  • Khay đôi. Hai khay gần giống nhau đặt cạnh nhau, chỉ khác ba món. Người làm phải tìm ra ba điểm khác trong thời gian giới hạn.
  • Nhớ theo nhóm. Người lớn có thể thử gom món theo công dụng trong đầu: đồ bếp, đồ học, đồ quần áo. Cách gom nhóm tự nhiên này thường giúp nhớ thêm vài món mà không cần mẹo phức tạp nào.

Những phương pháp ghi nhớ chuyên dùng trong các cuộc thi trí nhớ, như dựng tuyến đường tưởng tượng hay đổi đồ vật thành hình ảnh lạ, có thể áp vào khay đồ vật, nhưng đó là câu chuyện của người luyện thi. Ở bàn ăn gia đình, cái vui nằm ở việc nhìn kỹ và cười khi cả nhà cùng quên một món to đùng.

Vì sao thử thách khay đồ vật vui và giữ được lâu

Thử thách này có tuổi đời khá dài. Trong tiểu thuyết Kim của Rudyard Kipling, xuất bản đầu thế kỷ hai mươi, cậu bé nhân vật chính được luyện nhìn một khay đá quý rồi kể lại, và từ đó kiểu bài nhìn khay rồi nhớ lại được nhiều nhóm hướng đạo, lớp học ở nhiều nước dùng. Ở Việt Nam, nhiều thầy cô mầm non và tiểu học cũng dùng phiên bản đơn giản trong giờ sinh hoạt. Nó sống lâu vì không cần dụng cụ, không cần luật dài, và ai cũng hiểu ngay sau một lượt.

Cái vui đến từ khoảnh khắc mở khăn. Ai cũng chắc mình nhớ hết, rồi bất ngờ thấy một món rõ ràng như thế mà không ai nhắc. Cảm giác ngạc nhiên đó làm cả nhà cười, và người lớn quên y như trẻ con, nên không ai thấy mình kém. Trẻ con lại rất thích được làm người bày khay, được giữ bí mật trong vài giây và nhìn người lớn bối rối.

Về mặt trí nhớ, đây là bài nhìn có chủ đích: bạn biết trước sẽ phải nhớ, nên mắt quét khay kỹ hơn lúc nhìn đồ bình thường trong nhà. Nhiều người sau vài buổi tự nhận ra cách mình hay bỏ sót, ví dụ hay quên món ở góc, hay quên món cùng màu khay. Những nhận xét nhỏ như vậy là phần thưởng thật của thử thách, quý hơn bất kỳ con số nào.

Câu hỏi thường gặp

Trẻ mấy tuổi thì làm được thử thách nhớ khay đồ vật?

Khoảng ba tuổi, nhiều trẻ đã làm được phiên bản ba món, nhìn lâu và đoán món mất. Trẻ năm, sáu tuổi thường làm được năm đến bảy món. Mỗi trẻ một khác, nên người lớn nhìn phản ứng của con để tăng hay giảm, không dựa vào tuổi một cách cứng nhắc.

Nên cho nhìn bao lâu trước khi phủ khăn?

Lượt đầu cho nhìn khoảng một phút với năm, sáu món. Khi cả nhà đã quen thì rút xuống ba mươi giây hoặc thêm món. Điều quan trọng là thời gian như nhau cho mọi người trong cùng một lượt, còn con số cụ thể bạn tự chỉnh theo không khí.

Có nên ghi lại mỗi người nhớ được bao nhiêu món không?

Với trẻ nhỏ thì không cần. Ghi lại dễ biến buổi tối thành cuộc so tài và đứa nhỏ hơn sẽ thấy mình thua. Nếu một người lớn muốn tự theo dõi mình thì ghi riêng cho mình, còn với trẻ, câu khen nên nhắm vào cách nhìn kỹ chứ không vào con số.

Người lớn tuổi trong nhà làm thử thách này có được không?

Được, và nhiều ông bà rất thích, nhất là khi khay có đồ cũ gợi chuyện. Nên chọn đồ to, màu rõ, ánh sáng đủ, cho nhìn lâu hơn một chút. Mục đích là vui cùng con cháu, không phải để kiểm tra trí nhớ của ông bà.

Làm sao để anh chị em không tranh nhau trả lời?

Kể theo vòng, mỗi người một món, đến lượt ai người đó nói. Người đã nghĩ ra thêm thì giữ trong đầu chờ vòng sau. Cách này giúp em nhỏ có lượt và anh chị học cách chờ, thay vì để người nhanh miệng nói hết.

Thử thách nhớ khay đồ vật có giúp con học giỏi hơn không?

Không nên kỳ vọng như vậy. Nhớ khay đồ vật giỏi lên chủ yếu là giỏi lên ở chính việc nhớ khay đồ vật, chưa chắc lan sang việc học ở trường. Giá trị chính của nó là thời gian vui cùng nhau và thói quen nhìn kỹ, thế là đủ đáng làm.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138